Racetrack

Met Racetrack (VS, 1985) stapt Frederick Wiseman in de wondere wereld van het paardenrennen. De renbaan als sociale microkosmos.

In Racetrack volgt Wiseman (1930) het leven op en rond Belmont Park, een van de bekendste renbanen ter wereld. Wiseman houdt het simpel. Zijn camera registreert in sober zwart-wit, commentaar ontbreekt. De montage spreekt voor zich.

De documentaire begint met de geboorte van een volbloed paard. Wiseman volgt vervolgens paardentrainers, jockeys, managers, verzorgers, dierenartsen en stalknechten. Hij laat zien hoe hoefijzers worden vervangen en merries gedekt. De paardenrace, waarvoor iedereen toch naar de renbaan komt, speelt slechts een bijrol. Mens is meester over dier. De paarden zijn slechts onderdeel van een gokmachine die geld moet opleveren. De film eindigt dan ook niet met op de finish afrennende paarden, maar met een lege, met afval bezaaide tribune. De voorstelling zit er op en de rommel moet weer worden opgeruimd.

Wiseman laat vooral de sociale interactie tussen mensen zien. Onder het oppervlak sluimeren daarbij vaak ongemakkelijke maatschappelijke tegenstellingen, zoals die tussen de slecht betaalde stalknechten en de steenrijke paardeneigenaren.

Race Track lijkt enigszins op een van Wisemans recentere films: Boxing Gym. Deze film uit 2010 gaat over een Lord’s Gym, een kleine boksschool in Austin, Texas. De sfeer is gemoedelijk en de clientèle zeer gemengd. Zowel internetmiljardairs als huisvrouwen werken er aan hun conditie. Ook hier legt Wiseman de nadruk op sociale interactie en wederom ontbreekt iedere vorm van commentaar. De montage volgt het ritme van de diverse bokstrainingen en vertelt zo verschillende verhalen.

Wiseman is een monument in de internationale documentairewereld. Hij maakt het liefst ultralange portretten van de meest uiteenlopende Amerikaanse instellingen, alwaar hij eindeloos observeert en registreert. Hopelijk blijft hij dat nog even doen.

Deze recensie staat ook op 2Doc.